Niet bereikbaar tijdens ziekte: kan ontslag volgen?

Een zieke werknemer heeft ontslagbescherming, maar moet wel bereikbaar blijven voor redelijke controle en re-integratie. Wanneer kan langdurig stilzwijgen gevolgen hebben?

Ontslag is mogelijk, maar niet zomaar

Tijdens de eerste twee ziektejaren geldt doorgaans een opzegverbod. Dat betekent niet dat een werknemer alle contact mag vermijden. De werknemer moet redelijke controlevoorschriften naleven en meewerken aan de re-integratie.

Een gemiste oproep is geen automatische ontslaggrond. Bij langdurige, verwijtbare onbereikbaarheid ondanks herhaalde oproepen, waarschuwingen en een mogelijkheid om alsnog mee te werken, kan ontbinding uiteindelijk wel aan de orde komen.

Vaststellingsovereenkomst bij ziekte

Vraag juridisch advies

Ziekte beschermt tegen ontslag wegens ziekte.

Die bescherming is geen vrijstelling van bereikbaarheid, controle en re-integratieverplichtingen.

Werkgever probeert contact te houden tijdens ziekte

Wat gebeurde er?

Een werkneemster verbleef in Marokko en meldde zich ziek. Zij had aangegeven via WhatsApp bereikbaar te zijn. De werkgever probeerde vervolgens gedurende langere tijd via telefoon, WhatsApp, e-mail en brieven contact te krijgen en nodigde haar uit voor een online of fysiek consult bij de bedrijfsarts.

De werkneemster reageerde niet. Ook na waarschuwingen en de aankondiging van een loonopschorting bleef contact uit. De werkgever verzocht daarna de kantonrechter de arbeidsovereenkomst te ontbinden.

Bekijk de uitspraak op Rechtspraak.nl

Waarom bleef de ontbinding in stand?

Het hof vond aannemelijk dat ten minste een deel van de berichten en oproepen de werkneemster had bereikt. Er waren geen concrete medische aanwijzingen dat zij gedurende ongeveer tweeënhalve maand helemaal niet in staat was contact op te nemen.

Door zich niet beschikbaar te houden voor haar werkgever en de bedrijfsarts schond zij wettelijke en interne voorschriften. Het hof vond dit, binnen het geheel van omstandigheden, verwijtbaar en liet de ontbinding in stand.

Belangrijke nuance

De uitspraak betekent niet dat iedere onbereikbare zieke werknemer kan worden ontslagen. De duur, medische situatie, bereikbaarheid, waarschuwingen, bewijs en geboden mogelijkheden om alsnog mee te werken zijn allemaal relevant.

Uitspraak: Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, 3 oktober 2022, ECLI:NL:GHARL:2022:8537.

Wat wordt tijdens ziekte verwacht?

Werkgever en werknemer hebben allebei verplichtingen. Goede, aantoonbare communicatie is daarbij essentieel.

Van de werknemer

Zich volgens de geldende regels ziek melden.
Bereikbaar blijven voor redelijke contactverzoeken.
Gehoor geven aan oproepen van de bedrijfsarts.
Meewerken aan het plan van aanpak en passende re-integratie.
Wijzigingen in adres of bereikbaarheid tijdig doorgeven.

Van de werkgever

De medische beoordeling aan de bedrijfsarts overlaten.
Duidelijke, redelijke controlevoorschriften hanteren.
Contactpogingen en gemiste afspraken vastleggen.
De werknemer waarschuwen en herstelmogelijkheden bieden.
Sancties zorgvuldig, evenredig en juridisch correct toepassen.

Welke stappen komen vóór ontslag?

Ontslag hoort niet de eerste reactie te zijn. De precieze volgorde hangt af van het dossier en de reden waarom contact uitblijft.

1. Controleer de contactgegevens

Gebruik de bekende telefoonnummers, e-mailadressen en het laatst opgegeven woon- of verblijfadres.

2. Nodig duidelijk uit

Vermeld waarvoor contact nodig is, hoe en wanneer de werknemer of bedrijfsarts bereikbaar is en hoe verhindering moet worden gemeld.

3. Leg pogingen vast

Bewaar e-mails, verzendgegevens, aangetekende brieven en een zakelijk overzicht van bel- en contactpogingen.

4. Waarschuw voor gevolgen

Geef de werknemer een reële laatste mogelijkheid om te reageren en benoem welke passende loonmaatregel of vervolgstap wordt overwogen.

5. Laat proportionaliteit beoordelen

Een loonopschorting, loonstop of ontbindingsverzoek kent eigen voorwaarden. Kies niet automatisch de zwaarste maatregel.

6. Beoordeel ontslag als laatste stap

Pas bij ernstige en verwijtbare schendingen, na een zorgvuldig opgebouwd dossier, kan een ontbindingsprocedure passend zijn.

Bent u werknemer?

Reageer zo snel mogelijk, ook wanneer u door uw gezondheid niet kunt werken of niet fysiek kunt verschijnen. Meld beperkingen zonder medische details met de werkgever te bespreken en stem praktische mogelijkheden af met de bedrijfsarts.

Informatie over VSO en ziekte

Bent u werkgever?

Vraag niet zelf naar diagnoses. Richt het contact op bereikbaarheid, afspraken en re-integratie en laat medische vragen aan de bedrijfsarts. Documenteer iedere stap en laat een sanctie of ontbindingsverzoek vooraf toetsen.

Ontslaghulp voor werkgevers